We would like to place cookies on your computer to help us make this website better. Read more ×

LITERATURE

Korespondencja sztuk – literatura i sztuki plastyczne2017-01-16

Powieści Stefana Chwina w perspektywie interdyscyplinarnej

K.Wakuła, Korespondencja sztuk, Warszawa 2016

Krótka historia pewnego żartu, Hanemann i Esther – to książki znane wszystkim wielbicielom twórczości Stefana Chwina, jednego z najpoczytniejszych współczesnych prozaików. Analizowane dotychczas głównie z perspektywy społeczno-politycznej, skoncentrowanej m.in. wokół losów mieszkańców powojennego Gdańska, za sprawą najnowszej publikacji wydanej nakładem Wydawnictwa ELIPSA przy wsparciu finansowym Uniwersytetu Warszawskiego teksty te nabierają nowych znaczeń, ujawniających ich interdyscyplinarny charakter.

 

Korespondencja sztuk – literatura i sztuki plastyczne. Na przykładach tekstów Stefana Chwina Katarzyny Wakuły stanowi omówienie zagadnienia obrazowości tekstu i problematyki relacji słowno-obrazowych w nawiązaniu do książek gdańskiego pisarza, przy użyciu najnowszych metod badawczych służących do opisu tekstów interdyscyplinarnych.

 

Trzy utwory prozatorskie: eseistyczna Krótka historia pewnego żartu (1991), ujęta w formę elipsy Esther (1999) i najgłośniejsza powieść Chwina Hanemann (1995) wyodrębnione zostały z twórczości Stefana Chwina na podstawie wspólnych im elementów, takich jak: czas akcji (przełom XIX i XX wieku, do lat 50. XX wieku), styl literacki (wyrażający się m.in. w rozczłonkowanym, skupionym na detalu języku wypowiedzi artystycznej), wyobraźniowość melancholijna, duchowość romantyczna, wielo- i interkulturowość, historia powojennego Gdańska i losów jego mieszkańców, obecność wątków afikcjonalnych. Ramę kontekstualizującą dla rozważań nad korespondencją sztuk w ww. tekstach Chwina tworzą nawiązania intertekstualne i metatekstowe, w szczególności do wczesnoromantycznego malarstwa niemieckiego.

 

Fragmenty książki:

Losy jednostki, podobnie jak wielka Historia, istnieją w obszarze aporetyczności
i nierozstrzygalności. Życie i śmierć wzajemnie się ze sobą przeplatają, nic nie jest do końca pewne ani przewidywalne. Doświadczenie rozpadu i braku całości stają się wyznacznikami melancholii, wypełniającej zarówno przestrzeń duchową bohaterów Chwina, jak i świat przedstawiony. Obszar przeżycia estetycznego przenika do rzeczywistości historycznej
i determinuje sposób odbierania i oceniania faktów dziejowych. Historia nie ma zatem
u Chwina charakteru normatywnego czy teleologicznego, ale stanowi przede wszystkim sferę indywidualnego doświadczenia. (s. 137)

Dzieła plastyczne, przetransponowane w obręb utworów literackich za pomocą ekwiwalentów językowych, tworzą polisemiotyczne konstrukcje i decentralizują perspektywę wizualną skłaniając odbiorcę do wniknięcia w głąb własnego „ja”, spojrzenia do-wewnątrz, „romantycznego” zamyślenia. Prawda obrazu staje się zarazem prawdą tekstu, który dzięki swoim cechom estetyczno-poznawczym uwolniony zostaje od manipulacji i przekształceń, spotykanych w świecie afikcjonalnym. (s. 189)

 

Katarzyna Wakuła – doktor nauk humanistycznych specjalizująca się
w komparatystyce interdyscyplinarnej ze szczególnym uwzględnieniem relacji
werbalno-wizualnych, historyczka sztuki, autorka tekstów naukowych i publicystycznych, a także reportaży telewizyjnych, zawodowo związana z działalnością w zakresie komunikacji i relacji medialnych.

 

Korespondencja sztuk – literatura i sztuki plastyczne. Na przykładach tekstów Stefana Chwina, Wydawnictwo ELIPSA, Warszawa 2016, 206 stron, cena: 29,40 PLN.

 

Do nabycia tutaj.

 

(5)
Newsletter
news news news • Od 23 lutego 2019 roku w warszawskim Teatrze Wielkim – Operze Narodowej wystawana jest opera oparta na dziele Giacomo Pucciniego. W oryginale dramatyczna historia miłości bezradnej wobec bezdusznego aparatu państwa […]Czym jest miłość? Reakcją chemiczną zachodzącą w naszym mózgu pod wpływem fenyloetyloaminy, noradrenaliny i dopaminy? Pobudzającą mieszanką feromonów? Czy może czymś więcej? Czy można w życiu kochać tylko raz, a może "każda miłość jest pierwsza"? O mały włos klip do utworu „EVA” powstałby na jamajskim polu marihuany.Ekranizacja popularnej australijskiej powieści dla dzieci autorstwa Colina Thiele.Bésame Mucho, Jalapeños und Sombreros – mexikanische Strahle in München Das in der bayerischen Hauptstadt gelegene Restaurant Zapata ist schon seit 1996 den Anforderungen der größten Feinschmecker gewachsen. Nicht nur […]Wystawa intermedialnych instalacji przestrzennych Małgorzaty Kazimierczak.Lansowany na nowo trend torebek zawieszanych na szyi to obecnie jeden z najmodniejszych modowych detali.